Stichting Zaadgoed
voor biologische zaadteelt en veredeling
en behoud van biodiversiteit
Red onze zaden!

Kiemkracht is de halfjaarlijkse nieuwsbrief van stichting Zaadgoed.
Klik  hier  voor het laatste nummer.
Donateurs (min. € 15 / jaar) ontvangen Kiemkracht per post.
=============================

Zaadgoed steunt verzet

Op 3 februari 2014 heeft Bionext samen met LTO en 32 andere organisaties uit 27 Europese landen, waaronder Stichting Zaadgoed, bezwaar ingediend bij het Europees Octrooi Bureau (EOB) tegen het octrooi van Syngenta op rode paprika’s. Bionext eist samen met de coalitie dat het octrooi wordt ingetrokken. De 'uitvinding' van Syngenta betreft namelijk een eigenschap van een plant – resistentie tegen witte vlieg - die in de natuur voorkomt. Het is de eerste keer in de geschiedenis van het EOB dat een zo breed gedragen bezwaar is ingediend.

Het octrooi (EP 2140023 B1) is op 8 mei 2013 door het Europees Octrooibureau (EOB) verleend. Met het octrooi krijgt Syngenta de eigendomsrechten over alle paprika- (en peper)zaden, -planten en -vruchten die een natuurlijke afweer hebben tegen witte vlieg. De geoctrooieerde paprikaplanten zijn ontwikkeld door een kruising van een commercieel paprikaras met een wilde paprika die de gewenste eigenschap al bezit. De insectenresistentie is dus afkomstig van Moeder Natuur en via de genenbank vrij toegankelijk voor elke teler en veredelaar.

In mei 2012 is een resolutie door het Europees Parlement aangenomen die "het EOB verzoekt om geen octrooi meer te verlenen op producten afkomstig van klassieke veredeling en alle klassieke veredelingsmethoden uit te sluiten van octrooiering." Daarnaast loopt er een bezwaarprocedure tegen een soortgelijk octrooi bij de Hoge Kamer van Beroep van het EOB. Maaike Raaijmakers, projectleider bij Bionext: "De intrekking van het paprika-octrooi zou een belangrijke eerste stap zijn in de het stopzetten van octrooi op klassiek veredelde planten. Maar voor een structurele oplossing is een wijziging van de Europese Octrooiwetgeving noodzakelijk."

Met octrooien op eigenschappen van klassiek veredelde planten versterken bedrijven zoals Syngenta en Monsanto hun machtspositie in de wereldwijde zaadhandel. Veredelaars hebben geen vrije toegang meer tot het basismateriaal van de plantenveredeling: plantenrassen en wilde planten.
Nico van Ruiten, voorzitter LTO Glaskracht Nederland: “Dit octrooi beperkt de rassenkeuze en remt de duurzame ontwikkeling van de paprikateelt in Nederland, terwijl zo’n waardevolle eigenschap als witte vlieg resistentie die juist zou moeten versnellen.”

Om het bezwaar tegen het octrooi te onderstrepen, werden de werknemers van het Europees Octrooi Bureau door de internationale coalitie getrakteerd op hete pepersoep. Zie deze webpagina.

Stichting Zaadgoed steunt dit bezwaar met € 2000.

===========================

Netwerkdag

Op woensdag 6 november was stichting Zaadgoed bij een belangrijke dag van Eeuwig Moes in Wageningen.

Het netwerk Eeuwig Moes bestaat uit een 90tal Nederlandse initiatieven die bezig zijn met behoud en gebruik van oude akkerbouw- en groentegewassen en -rassen. Onder meer de collectie van De Oerakker wordt daarin levend beheerd (in situ, dus op de akker en niet in de vriezer van de genenbank).

De keynote speaker was Bela Bartha uit Zwitserland. Hij  liet zien hoe zijn organisatie ProSpecieRara duizenden oude rassen succesvol in stand houdt. Met honderden actieve leden, tientallen medewerkers en demonstratietuinen door heel Zwitserland. De groenten en zaden zijn overal te koop dankzij intensieve samenwerking met supermarkt Co-op.

Zaadgoed is in/met Eeuwig Moes aan het kijken wat we in Nederland hiervan kunnen leren.

Stuur mail over zaadwet aan EU-parlementariërs

De zaadwet moet helemaal opnieuw, niet alleen aangepast.

==========================

Voorstel zaadwet voorlopig verworpen

De landbouwcommissie van  het Europese Parlement heeft op 11 februari het voorstel van de Europese Commissie voor de nieuwe zaadwetgeving afgewezen. Eerder was het voorstel al verworpen door de milieucommissie. De verwachting is dat dit oordeel door het hele Europarlement wordt overgenomen. Dan zal de voorzitter van het Europese Parlement  de Europese Commissie oproepen om het wetsvoorstel in te trekken en met een nieuw, beter, voorstel te komen. Maar de EC kan dat negeren. Europarlementariërs  vrezen dat het huidige voorstel te weinig ruimte geeft aan lidstaten om de regels op nationaal niveau verder in te vullen. Ook vreest men dat de Europese Commissie te veel macht krijgt over de zaaizaadwetgeving en dat de administratieve lasten zullen stijgen in plaats van dalen. Bovendien moeten veel details van de wetgeving later ingevuld worden, waardoor de invloed van technokraten en industrielobby nog veel verder kan gaan dan in de raambepalingen nu.

==========================

Paraguay,  Yvapuruvu Declaration

Zaadwetten betekenen onteigening

Ook in Latijns-Amerika zijn er wetten die de vrije beschikbaarheid van zaden bedreigen.
Veel organisaties verzetten zich, en claimen zaden als de erfenis der volkeren. Landbouwzaden en mensen zijn gezamenlijk geëvolueerd in hecht verband. Zaden kunnen niet bestaan zonder de hoede en zorg van mensen en gemeenschappen. Zaden zijn geen handelswaar zoals software of schoenen.

De UPOV-wetten over intellectueel eigendom betekenen het einde van de lokale rassen.

- Alianza Biodiversidad
- Red por una América Latina Libre de Transgénicos
- Vía Campesina World Seeds Campaign

==========================

De wet van de zaden

Waarom beheer van zaden een
collectief belang moet dienen

Publicatie door Oikos, denktank voor sociaal-ecologische verandering, en
De Groenen / EVA in het Europees Parlement

Voorwoord:
Zaden zijn het begin van alle leven, het begin van onze voedselketen, zelfs het begin van onze beschaving. Daarom zou het logisch zijn dat ze democratisch beheerd worden en deel uitmaken van ons gemeenschappelijk bezit, onze commons. Niets is minder waar. Zoals Vandana Shiva en de andere auteurs in deze publicatie duidelijk maken, zijn zaden de inzet van een commerciële machtsstrijd geworden. Deze strijd kadert binnen de evolutie waarbij de positie van de boeren en de consument ondermijnd wordt ten voordele van een landbouwmodel gebaseerd op monoculturen en beheerst door een beperkt aantal multinationals zoals Monsanto. Voor hen zijn zaden geen bron van voedsel voor iedereen maar een verkoopproduct om zo veel mogelijk winst te maken. Dat hierbij niet alleen boeren slechter af zijn maar ook dat de genetische basis waarop onze voedselproductie is gebaseerd smaller wordt door een verlies aan biodiversiteit, en dus kwetsbaar, kan hen niet schelen.
Vandana Shiva
De auteurs van deze publicatie weten waarover ze schrijven (Shiva verzamelde zeven andere vermaarde wetenschappers en experts rond zaden, patenten en biodiversiteit rond zich). Zo is Vandana Shiva een boegbeeld van de internationale milieubeweging en van een groeiende beweging die pleit voor een andere globalisering. Ze richt zich op het veranderen van het paradigma in de landbouw en adviseert overheden en internationale organisaties rond voedselkwesties. In 1993 kreeg ze de Right Livelihood Award, een soort groene Nobelprijs. Intussen staat Shiva in de top-10 van meest invloedrijke stemmen ter wereld, zoals opgesteld door het Post Growth Institute.

De rest van de tekst kan (in pdf of als boekje) besteld worden via info@oikos.be

Actualiteiten & Agenda

Nieuws

Nieuwe handleidingen

voor de zaadteelt van kool en ui vindt u hier.

Cursus Aardappelveredeling 2014

Gaat zelfstandig door.

Cursus zaadteelt voor moestuinders

Hebt u een moestuin en lijkt het u leuk om zelf zaad te telen? Onze cursus zaadteelt 2014 is al begonnen, maar u kunt zich opgeven voor 2015 via info@zaadteelt.nl
De cursus bestaat uit twee middagen; een zaaidag in het voorjaar en een oogstdag in het najaar. Tijdens de cursus leert u hoe zaadvermeerdering in z'n werk gaat en hoe u zaadteelt kunt inpassen in uw vruchtwisseling. U krijgt praktische tips over het telen, oogsten, drogen en bewaren van zaden in de moestuin.
Meer informatie en het  programma vindt u hier.

Agenda

Bonenwedstrijd

Wie heeft de mooiste of lekkerste boon?

Bonen is een gewas waarvan het vrij makkelijk is zelf zaden te telen. Leuke bijkomstigheid is dat als er een nieuw type ontstaat, het vaak makkelijk is deze apart te houden, en op deze manier een nieuwe selectie (met andere kleur, vorm, smaak etc) te maken.

Bij verschillende bijeenkomsten / markten, is bonen een van de gewassen, waarvan mensen aangeven dat ze zelf zaden overhouden, bijvoorbeeld een eigen selectie of zaad dat nog van opa was. Hoeveel mensen dit doen, en welke selectie ze precies in stand houden is onbekend. Daarom willen we mensen oproepen bonenzaden op te sturen om in een vergelijkende proef uit te zaaien.

Waarom willen we dit doen?

- om te weten wat er aan oude rassen en nieuwe selecties bij moestuinders / telers aanwezig zijn

- om deze diversiteit gezamenlijk te bekijken en te delen

- om meer mensen te stimuleren om zelf met zaadteelt en/of selectie iets te doen

- om genetische diversiteit  in bonen in stand te houden

Hebt u een eigen selectie en wilt u meedoen?

Stuur voor 15 mei 20 zaden per selectie naar:

Stichting Zaadgoed,  Postbus 127  3700 AC Zeist

Geef aan per selectie wat bijzonder is aan de bonen, hoe u deze teelt, en welk type boon het is:

droogbonen

stokdroogbonen

stamdroogbonen

verse bonen

stokslabonen

stoksnijbonen

stokspekbonen

stamslabonen

stamsnijbonen

Bijeenkomsten:

Voor de verse bonen vindt er een bijeenkomst plaats in het veld tijdens het groeiseizoen.

Voor de droge bonen vindt er een bijeenkomst plaats na de oogst voor de droogbonen.

Een smaaktest zal onderdeel zijn van de test. Prijzen worden uitgereikt voor de mooiste boon, en voor de lekkerste boon.

Dit project wordt uitgevoerd in samenwerking met zorgboerderij “De Viermarken”. Het aanleggen van een proefveld met verschillende (droog)bonenrasen wordt gedaan bij zorgboerderij "De Viermarken" te Enschede. www.viermarken.nl

 

==========================